شرم جمعی

شرم جمعی

سپهرداد, از روزهای سنگاپور
از claude پرسیدم در تاریخ کدام حکومت در عرض دو روز حدود ۳۰۰۰ نفر از شهروندان معترضش را کشته است (claude از چت‌جی‌پی‌تی بهتر کار می‌کند و تصمیم گرفته‌ام بهش کوچ کنم). فقط از حوادث میدان تیان آن من چین نام برد. ازش پرسیدم واکنش دنگ شیواپینگ (رهبر وقت چین) بعد از حوادث چه بود؟ گفت که دنگ علت این کشتار را کامل متوجه غرب و دشمنانش کرد، از عملکرد ارتش در سرکوب و کشتار تقدیر کرد و گفت که در راه حفظ حکومت کمونیستی این کشتار واجب بوده.  یاد موزه‌ای که در آلمان رفته بودم افتادم. همان موزه‌ی راه‌های نرفته که در مورد چرخش‌های تاریخی ملت آلمان در تاریخ معاصرش بود. در مورد شورش مردم آلمان شرقی و فرو ریزاندن دیوار برلین نوشته بود که ماموران پلیس آلمان شرقی…
Read More
پس از خشونت و سرکوب

پس از خشونت و سرکوب

سپهرداد, از روزهای سنگاپور
آخر کلاس، فهمید که حال و حوصله ندارم و دارم به زور خودم را می‌کشانم. اصلا نمی‌دانم چه شد که سرگروه پروژه شدم. بقیه هولم دادند. من هم گفتم باشد. وگرنه دل و دماغش را نداشتم. گفت بیا با هم حرف بزنیم. گفتم همین امروز؟ گفت نه. امروز برنامه‌ام پر است. فردایش ایمیل زدم و گفت پس‌فردا بیا ناهار با هم بخوریم. این‌که من را برای ناهار دعوت کرده بود جالب بود. من دانشجوی دکترایش نبودم. پروژه‌ی خاصی هم باهاش نداشتم. فقط یک درس باهاش دارم. کاری نداریم، مهربانی‌اش بود و ته ذهنم گفتم حتما مهربانی این استاد اروپایی را جایی ثبت کنم و بعدها اگر آدمی شدم در حد اهمیت او، حتما این رفتارش را هی به خودم یادآوری کنم.  یک استاد ایرانی داریم این‌جا، باهاش درس برداشتم. روزهای…
Read More
آسیا در برابر غرب- سنگاپور و برلین

آسیا در برابر غرب- سنگاپور و برلین

از روزهای برلین, از روزهای سنگاپور, سپهرداد, کتاب‌باز
تابستانی که گذشت کتاب «آسیا در برابر غرب» را دو بار خواندم. با این که وزن چمدان خیلی مهم است و ترجیح بر این است که توی سفرها کتاب با خودم نبرم اما نتوانستم از خیرش بگذرم و کتاب را با خودم به آلمان هم بردم. حس می‌کردم باز هم باید بخوانمش. حس می‌کردم دوباره بهش رجوع خواهم داشت. اما وقت خیلی کم بود و اصلا نشد که بار سوم بخوانمش. این‌قدر همه چیز سریع گذشت که حتی وقت نکردم جاهای خط‌کشی شده‌ی کتاب را مرور کنم.  واقعا لذت بردم ازین کتاب. به روح شایگان درود فرستادم که چند دهه پیش همچه کتابی نوشته. جمله به جمله فکر شده است. آن‌جاهایی که دارد فرهنگ‌های هند و چین و ژاپن را تشریح می‌کند انگار یک متن ادبی تمام عیار است. بار…
Read More
سنگاپور و اثرگذاری بر خیزش چین

سنگاپور و اثرگذاری بر خیزش چین

از روزهای سنگاپور
سنگاپور و اثرگذاری بر خیزش چین: سنگاپور الهام‌بخش چین مدرن بوده است. توی این چند ماه این حس را داشتم که سنگاپور بر خیزش چین و تبدیل آن به اقتصاد دوم جهان نقش مهمی داشته است. مدرک و منبع پیدا نمی‌کردم. حسش را داشتم. توی مدرسه‌ی لی‌ کوآن یو هم برای چینی‌ها حساب جداگانه‌ای باز است. مثلا توی خوابگاه استادی که با ما زندگی می‌کند، پروفسور وو از چینی‌تبارهای سنگاپور است و زبان چینی را می‌داند. هوای بچه‌های چینی را هم خیلی دارد. هندی‌ها خودشان فعال‌اند و مراسم و جشن‌های‌شان را برگزار می‌کنند. چینی‌ها هم با مدیریت پروفسور وو خیلی فعال می‌شوند. مثلا توی خوابگاه هر از چند گاهی کارگاه کالیگرافی (خوش‌نویسی چینی) برگزار می‌کنند که ما فرهنگ‌های دیگر را با فرهنگ چینی بیشتر آشنا کنند. دو تا رشته‌ی ام…
Read More
سال نوی چینی‌ها

سال نوی چینی‌ها

از روزهای سنگاپور
هفته‌ی پیش سال نوی چینی‌ها بود. بین اعیادی که تا به الان دیده‌ام که سنگاپوری‌ها جشن می‌گیرند (روز ملی سنگاپور، دیپاوالی و کریسمس) جشن سال نوی چینی با شکوه بیشتری برگزار شده. دیپاوالی هم تعطیل رسمی بود (عید هندی‌تبارهای سنگاپور است). اما سال نوی چینی دو روز تعطیل بود. تو خیابان‌ها هم جا به جا می‌دیدی که نشانه‌ای از سال نوی چینی وجود دارد. طبیعتا وقتی ۷۰ درصد جمعیت چینی‌تبار باشند این طوری می‌شود. اما من باز هم تاکید می‌کنم که سنگاپوری‌ها انگلیسی‌های چینی‌یا چینی‌های انگلیسی‌اند و خیلی با خود چینی‌ها متفاوتند. امسال سال مار است و خیلی از دکورهای مغازه‌ها و خیابان‌ها هم بر اساس سال مار چیده شده است. من خودم متولد سال مار هستم. این هم طالع‌بینی چینی متولدین سال مار: Anyone born in the Year of…
Read More
داستان رودخانه مکونگ: سدسازی و اثرات بیرونی آن

داستان رودخانه مکونگ: سدسازی و اثرات بیرونی آن

از روزهای سنگاپور
داستان سدسازی‌های چین بر رودخانه مکونگ: نیم ساعت آخر کلاس اقتصاد برای سیاست‌گذاری به بررسی اثرات بیرونی سدسازی‌های چین روی رودخانه‌ی مکونگ اختصاص داشت. استادمان از دکتر یو شیانگ لی از دانشگاه علوم و فناوری هنگ‌کنگ دعوت کرده بود که بیاید و عرض نیم ساعت یکی از آخرین مقالاتش در مورد اثرات سدسازی چین بر روی رودخانه‌ی مکونگ را ارائه بدهد. رودخانه‌ی مکونگ رودخانه‌ی بسیار طویلی است که از کوهستان‌های چین آغاز می‌شود و با عبور از میانمار، تایلند، لائوس و کامبوج به ویتنام می‌رسد. حیات و زندگی میلیون‌ها نفر در این ۶ کشور به این رودخانه‌ی پرآب وابسته است. چین بالادست‌ترین کشور در راه این رودخانه است. از سال ۱۹۹۰ تا به الان حدود ۱۱ سد هم بر این رودخانه ساخته است. دو تا سد Xiaowan و Nuozhadu جزء…
Read More
بازی کشورهای آسیای جنوب شرقی بین چین و آمریکا

بازی کشورهای آسیای جنوب شرقی بین چین و آمریکا

از روزهای سنگاپور
صبح شنبه خواب و بیدار بودم که صدای پیام‌های تلگرام دینگ دینگ پشت سر هم من را بیدار کرد. صدای زنگ موبایل نبود. کورمال کورمال موبایلم را جستم و از خواندن خبر حمله‌ی اسرائیل به ایران حالم بد شد. به تهران و غرب تهران حمله کرده بود. همان موقع به خانواده زنگ زدم. خواب بودند انگار. چند دقیقه بعد خودشان زنگ زدند. از صدای انفجارها بیدار شده بودند. خواهرم اول از همه به من پیام داد. بعد بابا و مامان. حرف زدیم و حسی از پریشانی تمام وجود را در برگرفت. این حس پریشانی تا عصرش با من همراه بود. تقریبا می‌توانم بگویم مهمانی ناهار دور هم جمع شدن فارغ‌التحصیل‌های پردیس بوکیت تیمای دانشگاه ملی سنگاپور را بهم زهرمار کرد. دانشگاه ملی سنگاپور ۱۲۰ سال عمر دارد. هر سال فارغ‌التحصیل‌های…
Read More
نورث ولت و آینده‌ی خودروهای برقی در جهان

نورث ولت و آینده‌ی خودروهای برقی در جهان

از روزهای سنگاپور, سپهرداد
نورث‌ولت بزرگ‌ترین کارخانه‌ی تولید باتری‌های لیتیومی در اروپا است که از سال ۲۰۱۵ کارش را در سوئد شروع کرده است. یک گیگافکتوری (ابرکارخانه) به شمار می‌رود و ادعا می‌کند که سبزترین باتری‌های لیتیومی جهان را تولید می‌کند. چون علاوه بر فرآیند تولید، فرآیند بازیافت و استفاده‌ی دوباره از باتری‌ها را هم در نظر گرفته است. سرمایه‌گذاری‌ سنگینی هم بر روی این شرکت صورت گرفته. از دولت و شهرداری‌های سوئد بگیرید تا بانک‌های اروپایی و به خصوص کارخانه‌های خودروسازی اروپا نظیر بی ام دابلیو و فولکس واگن سرمایه‌گذاری‌های هنگفتی روی این شرکت انجام داده‌اند. تا این جای کار هم ظاهرا موفق بوده. تو این کلیپ می‌توانید یک رپرتاژ آگهی خیلی خوب در مورد این کارخانه ببینید: https://www.youtube.com/watch?v=wpDvxULK4Bw&t=513s داستان هم این بوده که اروپا در تولید باتری‌های لیتیومی کمیتش لنگ می‌زده و…
Read More